Grenzen bij je zorgverlener
Bij de pedicure, de kapper, de schoonheidsspecialist, de huidtherapeut of de arts zit je vaak dicht bij iemand. Je wordt aangeraakt en je vertelt soms persoonlijke dingen. Dat vraagt om vertrouwen en om duidelijke grenzen, aan twee kanten. Op deze pagina lees je wat je mag verwachten.
Wat je mag verwachten
- Een zorgverlener werkt met respect en vertelt wat hij of zij gaat doen.
- Bij medische behandelingen heb je recht op uitleg en vraagt de zorgverlener je toestemming.
- Je bepaalt zelf wat je vertelt over je persoonlijke situatie.
- Je mag een behandeling altijd stoppen.
Als een zorgverlener over jouw grens gaat
Gaat een zorgverlener over jouw grens, bijvoorbeeld met getinte opmerkingen of ongewenste aanrakingen, dan mag je de behandeling stoppen en weggaan. Vertel het aan iemand die je vertrouwt. Schrijf op wat er gebeurde, met datum en tijd.
Een zorgverlener die medische behandelingen doet, valt onder de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz). Dat geldt ook voor bijvoorbeeld een pedicure die eelt of een ingegroeide nagel met een mesje behandelt. Zo'n zorgverlener heeft een klachtenregeling met een klachtenfunctionaris en is aangesloten bij een geschilleninstantie. Daar kun je terecht met een klacht. Na seksueel geweld kun je dag en nacht bellen met het Centrum Seksueel Geweld. Is iets strafbaar, dan kun je aangifte doen bij de politie.
Als je zorgverlener een grens stelt
Ook zorgverleners hebben te maken met gedrag dat over hun grens gaat. In 2024 kreeg 57 procent van de medewerkers in zorg en welzijn te maken met agressie van patiënten of hun naasten (CBS). Vaak gaat het om woorden of om druk, zoals blijven aandringen of dreigen met een slechte review. Daarom hangen veel praktijken huisregels op over omgangsvormen. Een zorgverlener mag een behandeling onderbreken of stoppen als het onveilig wordt, en zegt dan bijvoorbeeld: "Op deze manier kan ik niet verder." De grens gaat over het gedrag in dat moment.
Als je zorgverlener vraagt hoe het thuis gaat
Een pedicure of kapper ziet je vaak om de paar weken, soms al jaren. Daardoor merkt die soms als eerste dat er iets veranderd is, of ziet die letsel dat niet past bij de uitleg. Een zorgverlener kan dan rustig vragen: "Ik merk dat je wat stiller bent dan normaal. Klopt dat?" Je hoeft niets te vertellen. Als je wel iets wilt delen, kan de zorgverlener je vertellen waar je terechtkunt. Lees meer op de pagina Signalen van huiselijk geweld.
Hulp nodig?
Ben je in acuut gevaar, of iemand anders? Bel 112.
- Veilig Thuis: 0800-2000. Gratis, dag en nacht, ook anoniem. Chatten kan via veiligthuis.nl. Voor advies of een melding bij huiselijk geweld of kindermishandeling, ook als je twijfelt.
- Centrum Seksueel Geweld: 0800-0188. Gratis, anoniem, dag en nacht. Na seksueel geweld is hulp in de eerste zeven dagen het belangrijkst.
- Kindertelefoon: 0800-0432. Voor kinderen en jongeren, elke dag van 11.00 tot 21.00 uur, gratis en anoniem.
- Politie zonder spoed: 0900-8844. Bijvoorbeeld voor aangifte.
- Slachtofferhulp Nederland: 0900-0101. Steun na geweld of bedreiging.
Woon je in België? Bel dan 1712, of 112 bij acuut gevaar.
Folders om te downloaden
In deze folders lees je meer over grenzen en wat je kunt doen.
Grensoverschrijdend gedrag (pdf, 2 blz.)
Wat grensoverschrijdend gedrag is, hoe het klein begint, de vier kleuren van gedrag en wat je zelf kunt doen.Als iemand over je grens gaat (pdf, 2 blz.)
Je grens aangeven in drie stappen, wat je doet als het onveilig wordt, online en daarna.
Alle folders over grensoverschrijdend gedrag vind je op de pagina Folders en materiaal over grensoverschrijdend gedrag.
Verder lezen
De HuidCast S03/E07 Grensoverschrijdend gedrag ontcijferd
Aflevering over grenzen in de zorg.Grensoverschrijdend gedrag begint niet bij agressie
Mijn blog over wat er gebeurt voordat het escaleert.De Veilige Stoel
Gratis app voor zorgverleners bij grensoverschrijdend gedrag.Begrenzen zonder hard te zijn
Mijn blog met drie stappen om een grens aan te geven.
Voor zorgprofessionals
Werk je als pedicure, medisch pedicure, kapper, schoonheidsspecialist of huidtherapeut? In het geaccrediteerde webinar van Huidopleiding leer je grensoverschrijdend gedrag vroeg herkennen en begrenzen, en lees je wat je doet bij signalen van huiselijk geweld. Je krijgt de Toolkit De Veilige Stoel en het kaartendeck erbij. Het webinar wordt gegeven door dr. Annemie Galimont-Collen, dermatoloog.
E-books over grensoverschrijdend gedrag
Dr. Annemie Galimont-Collen schreef over dit onderwerp twee e-books.
Gratis e-book Grensoverschrijdend gedrag
Herkennen en handelen in de praktijk, in een avond te lezen. Gratis te downloaden.Grensoverschrijdend gedrag ontcijferd
Het uitgebreide e-book over herkennen, begrenzen, huiselijk geweld, de meldcode en de wet, voor wie zich wil verdiepen.