Basiszorg bij psoriasis: wassen, invetten en schilfers
Goede verzorging maakt de huid bij psoriasis soepeler en geeft minder schilfers en minder jeuk. De behandeling van je arts werkt dan ook beter. Verzorging hoort daarom bij elke stap van de behandeling, ook als de plekken rustig zijn.
Vier gewoonten helpen het meest: kort en lauw douchen, elke dag invetten, schilfers eerst losweken en jeuk koelen.
Waarom je de huid ontziet
Op een plek waar de huid beschadigd raakt, kan na 1 tot 2 weken nieuwe psoriasis ontstaan. Dat geldt voor een krab, een schaafwond, een tatoeage of verbranding door de zon. Een soepele, ingevette huid raakt minder snel beschadigd. Wie zijn huid ontziet, voorkomt nieuwe plekken.
Wassen en douchen
- Douche kort en lauw.
- Gebruik weinig of geen zeep. Een doucheolie of een zeepvrij wasmiddel droogt minder uit.
- Dep je huid droog met een handdoek en wrijf niet.
- Smeer direct daarna de vettende crème, op de nog iets vochtige huid.
- Spoel na het zwemmen kort af en vet meteen in. Chloorwater droogt de huid uit.
Elke dag invetten
Een vettende crème of zalf zonder medicijn heet ook basiszalf. Die maakt de huid soepel, geeft minder schilfers en minder jeuk en beschermt de huid. Je mag zo vaak invetten als je wilt. Veel mensen smeren 2 keer per dag: overdag een minder vette crème en 's avonds een vettere zalf. Kies een middel dat je prettig vindt. Dan houd je het beter vol.
Vet elke dag de hele huid in, ook als de plekken weg zijn. Houd minstens een uur tussen de vettende crème en je medicijnzalf.
Schilfers losweken
Een dikke laag schilfers houdt het medicijn tegen. Week dikke schilfers daarom eerst los, met een vette zalf of met een middel met salicylzuur dat je arts voorschrijft. Meestal zijn de schilfers na 2 tot 3 dagen los. Krab, schuur of peuter de schilfers niet weg, want dat beschadigt de huid.
Jeuk
De meeste mensen met psoriasis hebben jeuk, vooral als er nieuwe plekken komen. Krabben beschadigt de huid. Koelen helpt, bijvoorbeeld met een koud washandje, een coldpack in een doek of een vettende crème uit de koelkast. Houd je nagels kort. Heb je veel jeuk of slaap je er slecht door, ondanks goed smeren? Bespreek het met je arts.
Kleding en wasgoed
- Draag katoen op de huid. Wol prikt en synthetische stof houdt zweet vast.
- Knip merkjes en ruwe naden uit je kleding.
- Was met een extra spoelgang en zonder wasverzachter.
- Draag oude kleding of een oude pyjama over een vette zalf, tegen vlekken.
Hoofdhuid, nagels, handen en voeten
- Hoofdhuid. Gebruik een milde shampoo zonder parfum en was met je vingertoppen. Föhn niet te heet. Een vaste kapper kent je hoofdhuid en ziet veranderingen als eerste.
- Nagels. Houd ze kort en vijl ze recht af. Peuter niet aan de nagelriemen en masseer elke dag een vettende crème in de nagel en de nagelriem. Gebruik bij actieve nagelpsoriasis geen nagellak, gel of kunstnagels.
- Handen en voeten. Vet ze meerdere keren per dag in. Draag handschoenen bij nat en zwaar werk. Verzorg een kloof met zinkzalf en een pleister erover, en kies schoenen die niet knellen op de plekken.
Zon en verzorgingsproducten
Zon met mate kan de huid rustiger maken. Verbrand niet en ga niet onder de zonnebank. Gebruik geen geparfumeerde producten of etherische oliën op de plekken, ook geen natuurlijke. Die geven vaak een allergie.
Wanneer neem je contact op met je huisarts?
Ben je onder behandeling bij een dermatoloog, neem dan contact op met de polikliniek dermatologie.
Neem dezelfde dag contact op met je huisarts, of buiten kantoortijd met de huisartsenpost, bij plotseling een rode huid over bijna je hele lichaam, of bij veel pusbultjes op de huid, vooral als je je ziek voelt of koorts hebt.
Neem ook contact op bij:
- veel jeuk of slecht slapen, ondanks goed smeren en verzorgen
- kloven die niet genezen of ontstoken raken
- psoriasis die erger wordt
Folders om te downloaden
In deze folders lees je wat je elke dag zelf kunt doen voor je huid, en waarom je schilfers eerst losweekt.
Dagelijkse verzorging bij psoriasis (pdf, 2 blz.)
Wassen, invetten, jeuk, kleding, hoofdhuid en nagels.Uitlegkaart Eerst de schilfers (pdf, 1 blz.)
Waarom je dikke schilfers eerst losweekt en hoe je dat doet.Uitlegkaart De huid bij psoriasis (pdf, 1 blz.)
Wat er in de huid gebeurt en wat dat betekent voor de behandeling.
Alle folders over psoriasis vind je op de pagina Folders en materiaal over psoriasis.
Voor zorgprofessionals
Werk je als pedicure, schoonheidsspecialist of huidtherapeut? Bij Huidopleiding volg je geaccrediteerde scholing over dit onderwerp, gegeven door dr. Annemie Galimont.
