Psoriasis aan de nagels
Psoriasis kan ook de nagels van je handen en voeten aantasten. Bij 5 tot 8 op de 10 mensen met psoriasis doen de nagels mee. Meestal heb je ook plekken op de huid. Soms zit de psoriasis alleen aan de nagels.
Psoriasis aan de nagels is niet besmettelijk. Afwijkende nagels vallen op en kunnen je hinderen in je werk en je dagelijks leven. Op deze pagina lees je hoe het eruitziet, hoe het verschilt van een schimmelnagel, welke behandelingen er zijn en wat je zelf kunt doen.
Hoe ontstaat het?
De nagel wordt gemaakt in de nagelwortel, onder de huid achter de nagelriem. Van daaruit groeit de nagel langzaam naar voren, over het nagelbed. Bij psoriasis zit er een ontsteking in de nagelwortel, in het nagelbed of op beide plekken. Beschadiging van de nagel en de nagelriem kan psoriasis aan de nagels uitlokken of erger maken.
Wat zie je?
Wat je ziet, hangt af van waar de ontsteking zit.
- Ontsteking in de nagelwortel. Je ziet putjes, witte vlekjes, dwarse groeven of een brokkelige nagel. Soms laat de hele nagel los.
- Ontsteking in het nagelbed. Je ziet een geelroze vlek onder de nagel, ook wel olievlek genoemd. De nagel kan aan het uiteinde loslaten en eronder kan de huid dik worden. Soms zie je kleine bloedinkjes als dunne rode streepjes.

Psoriasis of een schimmelnagel?
Een schimmelnagel lijkt op psoriasis aan de nagels. Putjes, een olievlek en een nagel die aan het uiteinde loslaat, passen bij psoriasis. Een brokkelige, dikke, gele nagel die aan de vrije rand begint, kan een schimmelnagel zijn. Het kan ook allebei tegelijk, zelfs in dezelfde nagel.
Met het oog is het verschil niet goed te zien. Laat de huisarts daarom een stukje nagel onderzoeken voordat je met een behandeling begint. Een middel tegen schimmel helpt niet tegen psoriasis. Een schimmel die niet wordt behandeld, kan zich uitbreiden.
Nagels en gewrichten
Psoriasis aan de nagels en ontstoken gewrichten gaan vaak samen. Van de mensen met psoriasis en een ontsteking van de gewrichten (artritis psoriatica) heeft ruim 8 op de 10 afwijkingen aan de nagels. Daarom vraagt je arts ook naar putjes in je nagels.
Let op stijve gewrichten in de ochtend, een dikke, pijnlijke vinger of teen en pijn aan de hiel. Vertel het je arts als je dit merkt. Meer lees je op de pagina Psoriasis en gewrichten.
Wat is er aan te doen?
Psoriasis aan de nagels is te behandelen. Het duurt lang en het resultaat verschilt per persoon. Hoe eerder je begint, hoe beter het meestal werkt. Meestal behandelt de dermatoloog de nagels. Heb je er veel last van, vraag dan je huisarts of een verwijzing zinvol is.
- Smeren. Doen 3 nagels of minder mee, dan krijg je meestal een middel om te smeren. Dat is een zalf met calcipotriol (vitamine D) en betamethason (hormoon) samen, een vitamine D-zalf, tacrolimuszalf (zonder hormoon) of een sterke hormoonzalf (corticosteroïd). De sterke hormoonzalf gebruik je soms een korte tijd onder afdekking. Dek alleen af als je arts dat zegt. Zit de ontsteking in het nagelbed, dan breng je het middel aan op de nagel en eronder, waar de nagel loslaat.
- Een injectie bij de nagelwortel. Een middel om te smeren komt moeilijk bij de nagelwortel. Zit de ontsteking daar, dan kan de dermatoloog een hormoon (corticosteroïd) inspuiten bij de nagelwortel. Dat werkt vaak goed. Het prikken doet pijn en moet een paar keer herhaald worden.
- Behandeling in het hele lichaam. Doen meer dan 3 nagels mee, of zijn ook je gewrichten ontstoken? Dan kan een behandeling met tabletten of injecties een goede keus zijn, zoals methotrexaat, acitretine, ciclosporine of een biologic. Ze kunnen de nagels duidelijk verbeteren, en veel ervan werken ook op de huid en de gewrichten. Omdat ze bijwerkingen kunnen hebben, kies je samen met je dermatoloog wat bij jou past. Meer lees je op de pagina Tabletten en injecties bij psoriasis.
Hoe lang duurt het?
Nagels groeien langzaam. Een vingernagel is in ongeveer een half jaar helemaal vernieuwd, een teennagel in 1 tot 1,5 jaar. Wat je nu aan het uiteinde ziet, is maanden geleden in de nagelwortel ontstaan.
Het effect van een behandeling die vandaag begint, zie je pas na maanden, als het oude deel van de nagel is uitgegroeid. Stop daarom niet na een paar weken. Spreek met je arts af wanneer jullie bekijken of de behandeling werkt.
Wat je zelf kunt doen
Het belangrijkste is dat je de nagels en nagelriemen niet beschadigt.
- Houd je nagels kort en vijl ze recht. Knip ze niet schuin en vijl ze niet ver rond.
- Bijt niet op je nagels. Pulk niet aan de nagelriem en duw of knip hem niet weg.
- Masseer elke dag een vettende crème in de nagel en de nagelriem.
- Laat de dikke laag onder een losse nagel zitten. Weghalen trekt de nagel verder los.
- Gebruik geen nagellak, gel of kunstnagels zolang de psoriasis actief is. Het aanbrengen en verwijderen beschadigt de nagel.
- Draag schoenen die niet op je teennagels drukken, en handschoenen bij nat of zwaar werk.
- Vertel je pedicure of nagelstyliste dat je psoriasis hebt. Vraag om weinig te frezen, niet ver onder de nagel te werken en de nagelriem met rust te laten.
Wanneer neem je contact op met je huisarts?
Ben je onder behandeling bij een dermatoloog, neem dan contact op met de polikliniek dermatologie.
Neem contact op bij:
- twijfel of het psoriasis of een schimmelnagel is
- nagels waar je veel last van hebt, in je werk of in je dagelijks leven
- pijn, zwelling of stijfheid van gewrichten, of een dikke, pijnlijke vinger of teen
- een rode, warme, pijnlijke zwelling naast de nagel, of pus
Folders om te downloaden
In deze folders lees je hoe psoriasis aan de nagels eruitziet en wordt behandeld, en hoe het samenhangt met je gewrichten.
Psoriasis aan de nagels (pdf, 2 blz.)
Wat je ziet, het verschil met een schimmelnagel, de behandeling en hoe je je nagels verzorgt.Psoriasis en gewrichten (pdf, 3 blz.)
Artritis psoriatica herkennen en behandelen, met de vragenlijst om in te vullen.Tabletten en injecties bij psoriasis (pdf, 3 blz.)
De medicijnen die door het hele lichaam werken en hoe je samen met je dermatoloog kiest.
Alle folders over psoriasis vind je op de pagina Folders en materiaal over psoriasis.
Voor zorgprofessionals
Werk je als pedicure, schoonheidsspecialist of huidtherapeut? Bij Huidopleiding volg je geaccrediteerde scholing over dit onderwerp, gegeven door dr. Annemie Galimont.
