Kloven aan handen en voeten

Kloven zijn pijnlijke scheurtjes in een droge of verdikte huid. Ze zitten vooral aan de hielen, de randen van de voeten en de vingertoppen. Ze doen pijn bij lopen of vastpakken en kunnen bloeden.

Tijdens een behandeling tegen kanker ontstaan kloven sneller en genezen ze trager. Een kloof kan ook een ingang zijn voor een infectie. Op deze pagina lees je hoe kloven ontstaan, hoe ernstig een kloof is, hoe je je huid verzorgt en wanneer je je behandelteam belt.

Tekening van handpalmen en voetzolen met kloven

Poster om te downloaden en te printen:
Poster Kloven aan handen en voeten

Hoe ontstaat een kloof?

Bijna elke behandeling tegen kanker maakt de huid droger. De huid verliest vet en houdt minder vocht vast. Een droge huid met eelt is stug, en door druk scheurt de huid open. Kloven kunnen ook horen bij het hand-voetsyndroom (HVS) of de hand-voet-huidreactie (HVHR); daarover staan aparte pagina's.

Een droge huid die niet goed verzorgd wordt, kan overgaan in kloven. Hoe je een droge huid verzorgt, lees je op de pagina Droge huid. Krijg je een EGFR-remmer, een vorm van doelgerichte therapie? Dan volgen na de puistjesuitslag vaak een droge huid met jeuk en kloven. Lees meer op de pagina Puistjesuitslag.

De kans op kloven is groter bij:

  • een droge huid en eelt
  • knellende of open schoenen
  • lang staan
  • diabetes of een slechte doorbloeding

Heb je minder gevoel in je voeten (neuropathie), dan merk je een kloof minder snel op. De kans op een wond is dan ook groter.

Hoe ernstig is de kloof?

Op de poster Kloven aan handen en voeten staan drie stappen: een oppervlakkige kloof, een diepere kloof en een kloof die bloedt of ontstoken is. Bij elke stap hoort iets anders wat je doet.

Wat je ziet en voeltWat je doet
Een oppervlakkige kloof zonder pijnSmeer en bescherm je huid, zoals hieronder staat.
Een kloof die pijn doet bij lopen of vastpakkenGa tijdens je behandeling naar een medisch pedicure oncologie. Na je behandeling kan dat ook een medisch pedicure zijn.
Een diepe kloof, een kloof die bloedt, of een kloof die rood, warm of dik is of pus geeftBel je behandelteam.

Een medisch pedicure oncologie is een medisch pedicure met een aanvullende opleiding in oncologische voetzorg.

Is de huid rond de kloof ook rood, schilferig en jeukt ze, dan kan er eczeem zijn. Dat is een ontsteking van de huid. Eczeem en hevige jeuk horen bij je arts.

Elke dag: vier stappen

  1. Kijk. Bekijk je handen en voeten elke dag. Heb je minder gevoel in je voeten, gebruik dan een spiegel of vraag iemand om mee te kijken.
  2. Smeer. Smeer elke dag een vette crème of zalf, met 5 tot 10% ureum of met glycerine. Smeer na elke keer handen wassen en voor de nacht, en vaker bij een erg droge huid.
  3. Ontlast. Draag ruime, dichte schoenen met zachte zolen.
  4. Bescherm. Draag handschoenen bij nat werk, met katoenen handschoenen eronder. Draag sokken die vocht opnemen.

Was je handen en voeten kort en lauw, met een mild product zonder zeep. Droog je huid daarna goed af, ook tussen je tenen.

Welke crème of zalf gebruik je?

Hoe droger de huid, hoe vetter het middel. Een zeer droge huid vraagt een zalf, een droge huid een vetcrème en een licht droge huid een crème. Smeer direct na het wassen. Bij schilfers en beginnend eelt is een crème met 5 tot 10% ureum geschikt.

Smeer royaal. Voor twee handen gebruik je ongeveer 15 tot 20 gram crème per week.

Vermijd producten met parfum of alcohol. Douche hooguit één keer per dag, kort en lauw, en vermijd heet water, de sauna en lange baden.

Blijft je huid ondanks goed smeren erg droog, rood of jeukend? Dan kan je arts een vettere zalf voorschrijven, een crème met 10 tot 20% ureum, of bij eczeem een hormooncrème. Een hormooncrème gebruik je alleen als je arts die voorschrijft. Welk middel bij welke klacht hoort, lees je op de pagina Welke crème wanneer en in de folder met dezelfde naam.

Wat je beter niet doet

  • Snijd of rasp eelt niet zelf weg. Laat eelt dun houden door een medisch pedicure oncologie.
  • Gebruik geen eeltpleisters.
  • Neem geen hete of lange voetbaden. De huid droogt daarna verder uit.
  • Loop niet op blote voeten of op slippers. De hiel krijgt dan te veel druk.

Wat doet de medisch pedicure oncologie?

De medisch pedicure oncologie maakt het eelt rond de kloof voorzichtig dunner en vermindert de druk, bijvoorbeeld met vilt. De kloof zelf wordt alleen beschermd, met verband dat niet plakt.

De pedicure werkt daarbij voorzichtig, met zo min mogelijk druk en zonder warmte. Het eelt wordt nooit weggehaald tot op de rode huid. Tijdens de kuren kijkt de medisch pedicure oncologie bij elke kuur opnieuw naar je voeten.

Is je huid rood, jeukt ze of zitten er kloofjes, dan behandelt een gewone medisch pedicure niet met instrumenten en stuurt je door. Een manicure vijlt of knipt niet bij een rode, pijnlijke huid. Vertel iedere pedicure, manicure of schoonheidsspecialist dat je wordt behandeld tegen kanker.

Een diepe of bloedende kloof, een wond, een infectie of veel pijn gaat naar je behandelteam. Heb je minder gevoel in je voeten of een grote kans op wonden, dan beoordeelt ook de podotherapeut je voeten. Lees meer op de pagina Voetzorg.

Wanneer bel je je behandelteam?

Tijdens de behandeling bel je je behandelteam. Is je behandeling al langer geleden afgerond? Bel dan je huisarts.

Bel direct het spoednummer van je behandelteam bij koorts of koude rillingen tijdens of kort na een chemokuur.

Bel vandaag nog bij een kloof die bloedt, of bij roodheid, warmte, zwelling of pus rond een kloof.

Bel je behandelteam bij:

  • een diepe kloof, of veel pijn bij het lopen
  • een kloof terwijl je diabetes of minder gevoel in je voeten hebt
  • een kloof die na drie weken niet geneest

Folders en posters om te downloaden

Dr. Annemie Galimont maakte bij dit onderwerp een poster en folders. Je mag ze gratis downloaden, printen en meenemen naar je behandelteam.

  • Poster Kloven aan handen en voeten (pdf, 1 blz.): hoe ernstig een kloof is, de vier stappen voor elke dag, wat je beter niet doet en wat de medisch pedicure oncologie doet, op één blad.
  • Folder Welke crème wanneer (pdf, 2 blz.): welke crème of zalf je gebruikt bij kloven, droge handen en voeten en andere huidklachten.
  • Folder Droge huid bij behandelingen tegen kanker (pdf, 2 blz.): hoe een droge huid eruitziet, de adviezen voor douchen, smeren, kleding en het weer, en wanneer je contact opneemt.
  • De HuidWijzer (pdf, 33 blz.): alle klachten van huid, nagels en voeten bij een behandeling tegen kanker in één overzicht.

Bronnen: poster 09, folder Welke crème wanneer, folder Droge huid bij behandelingen tegen kanker, Richtlijn Medisch Pedicure Oncologie (hoofdstuk fissuren), e-book Oncologische huid- en voetzorg (versie 1.1) en Toolkit OHZ compact (Huidopleiding, 2026). E-book Oncologische huidzorg ontcijferd, hoofdstuk 7, 8 en 12 (Huidopleiding, 2026). De HuidWijzer (Huidopleiding, 2026).

Laatst inhoudelijk gecontroleerd: oktober 2026, door dr. Annemie Galimont, dermatoloog.