Leven met eczeem

Constitutioneel eczeem (ook wel atopisch eczeem) is meer dan een huidziekte. Jeuk, slecht slapen en een zichtbare huid hebben invloed op je hele leven. Dat geldt ook voor ouders van een kind met eczeem.

Op deze pagina lees je wat eczeem met je dagelijks leven kan doen en waar je hulp vindt.

Wat eczeem met je kan doen

  • Slaap: jeuk houdt je 's nachts wakker. Ouders van een kind met eczeem slapen vaak ook slecht.

  • Stemming: mensen met eczeem hebben vaker last van somberheid en angst. Bij ernstig eczeem is die kans duidelijk groter.

  • Zelfbeeld: een zichtbare huid kan schaamte geven. Sommige mensen gaan sporten, zwemmen of uitgaan uit de weg.

  • Dagelijks smeren: de behandeling kost elke dag tijd en energie, vaak maanden achter elkaar.

  • Gezin: eczeem bij een kind vraagt veel van het hele gezin.

Stress en eczeem beïnvloeden elkaar. Stress kan het eczeem erger maken, en eczeem geeft stress. Dat betekent niet dat het tussen de oren zit.

Praat erover

Vertel je huisarts of dermatoloog wat het eczeem met je doet, ook als het niet over je huid gaat. Slaap, stemming en de last van het smeren horen bij een goede behandeling. Soms is het een reden om de behandeling aan te passen.

Niet iedereen met eczeem heeft een psycholoog nodig. Je huisarts kan je verwijzen naar de praktijkondersteuner GGZ, een psycholoog of een andere hulpverlener. In het ziekenhuis kan een dermatologisch verpleegkundige je helpen met het smeren en het volhouden.

Wat een psycholoog kan doen

  • uitleg geven over eczeem en wat het eczeem bij jou erger maakt

  • helpen bij somberheid, angst, stress of schaamte, bijvoorbeeld met cognitieve gedragstherapie

  • helpen om minder te krabben, met habit reversal: je leert iets anders te doen als je wilt krabben, zoals je vuisten ballen of je armen kruisen

  • helpen bij slaapproblemen

  • ontspanningsoefeningen aanleren

  • ouders begeleiden als eczeem veel spanning in het gezin geeft

  • helpen bij angst voor hormooncrème, zodat de behandeling weer lukt

School

Vertel de leerkracht dat je kind eczeem heeft en dat het niet besmettelijk is. Bespreek wat je kind nodig heeft: smeren op school, een plek uit de zon of kort afspoelen na gym of zwemles. Slaapt je kind slecht, dan kan dat invloed hebben op concentratie en humeur.

Voor de basisschool bestaat lesmateriaal over de huid, Huid in de klas, van Huidpatiënten Nederland. Zo leren klasgenoten wat eczeem is. Meer tips voor ouders lees je op de pagina Eczeem bij kinderen.

Werk en beroepskeuze

Mensen met constitutioneel eczeem krijgen makkelijker eczeem aan de handen. Werk met veel water, zeep of irriterende stoffen vergroot die kans. Denk aan werk als kapper, schoonmaker, verpleegkundige, kok of in de bouw.

Kies je als jongere een opleiding, bespreek dan op tijd met je huisarts of dermatoloog wat bij je huid past. Heb je al werk, bespreek dan met je werkgever of bedrijfsarts welke maatregelen helpen, zoals goede handschoenen en vaker smeren.

Wie helpt bij eczeem

De meeste mensen met eczeem worden door de huisarts behandeld. Helpt de behandeling niet genoeg, dan verwijst de huisarts je naar een dermatoloog of kinderarts. Daar zijn ook lichttherapie, verbandkleding en tabletten of injecties mogelijk. Bij ernstig eczeem dat niet goed reageert op de behandeling werkt de dermatoloog samen met een gespecialiseerd centrum. Gaat het weer goed, dan kun je terug naar de huisarts. Er is steeds één behandelaar die de recepten voorschrijft en het overzicht houdt. Weet je niet wie dat bij jou is, vraag het dan.

Anderen die meehelpen:

  • de huidtherapeut of verpleegkundige: leert je smeren, helpt met verbandkleding en denkt mee over het volhouden

  • de apotheek: legt uit hoe en hoeveel je smeert en controleert of je medicijnen samengaan

  • de psycholoog: bij veel stress, somberheid of angst door het eczeem

  • de bedrijfsarts: als je werk de huid belast of het eczeem erger maakt

  • de maatschappelijk werker: bij praktische of sociale problemen door het eczeem

Sporten, zwemmen en op vakantie

Bewegen is goed, ook met eczeem. Draag luchtige sportkleding, douche na het sporten kort met lauw water en smeer daarna meteen. Sport je later op de dag, douche dan alleen na het sporten. Zwemmen mag, in het zwembad en in zee. Smeer vooraf een vettende crème, spoel na het zwemmen kort af en smeer opnieuw. Bij open plekken of een infectie zwem je beter even niet.

Op reis neem je genoeg zalf mee in je handbagage, en wat extra. Vraag de apotheek om een medicijnpaspoort in het Engels. Gebruik je injecties, neem ze dan mee in een koeltas met een verklaring voor de douane. In een droog klimaat, met airconditioning of in het vliegtuig smeer je vaker. Gebruik je tabletten of injecties die de afweer remmen, vertel dat dan bij de reisvaccinatie.

Wat wil jij bereiken?

Een afspraak is vaak kort. Bedenk vooraf wat je het liefst wilt bereiken, zoals een hele nacht doorslapen, weer gaan zwemmen, minder tijd kwijt zijn aan smeren of geen afspraken meer afzeggen door eczeem. Dan kan je arts de behandeling daarop afstemmen. Kijk na een paar maanden of het gelukt is. Lukt het niet, bespreek dan met je arts wat er anders kan. Het werkblad Mijn doelen bij eczeem helpt daarbij.

Lotgenoten en betrouwbare informatie

  • De Vereniging voor Mensen met Constitutioneel Eczeem (vmce.nl) biedt informatie en contact met lotgenoten.

  • eczeemwijzer.nl is de website over eczeem van dermatologen, huisartsen en de patiëntenvereniging.

  • Op sociale media lees je veel adviezen die niet kloppen. Twijfel je over iets wat je leest, vraag het dan aan je arts.

Wanneer neem je contact op met je huisarts?

Bel direct je huisarts of 113 Zelfmoordpreventie (0800 0113) als je aan zelfdoding denkt.

Neem contact op met je huisarts bij:

  • jeuk waardoor jij of je kind slecht slaapt

  • somberheid, angst of stress die niet overgaan

  • eczeem dat je ervan weerhoudt om te doen wat je wilt

  • een gezin dat vastloopt door de zorg voor een kind met eczeem

  • twijfel of zorgen over de behandeling

Neem dezelfde dag contact op bij snel uitbreidende blaasjes of ronde wondjes op de eczeemhuid, vaak met koorts of ziek zijn. Dit kan eczema herpeticum zijn.

Folders om te downloaden

Deze folders gaan over het leven met eczeem: slapen, hoe je je voelt, school en werk, sport en vakantie. Met Mijn doelen bij eczeem bedenk je wat je met de behandeling wilt bereiken.

Alle folders over eczeem vind je op de pagina Folders en materiaal over eczeem.

Bronnen

e-book Psoriasis en eczeem ontcijferd, hoofdstuk 10 en 22 (Huidopleiding, 2026). Stracke A, van der Steen E, Hooimeijer B, Kemperman P. Eczeem en psyche: van onderbelicht naar vanzelfsprekend. Ned Tijdschr Dermatol Venereol 2025;35(7). NVDV-richtlijn Constitutioneel eczeem, modules Psychosociale gevolgen en Arbeid en constitutioneel eczeem (9 juni 2015), Voorlichting (23 september 2025) en Eczeem en stress (5 augustus 2026). Huidpatiënten Nederland, Huid in de klas.

Laatst inhoudelijk gecontroleerd: oktober 2026, door dr. Annemie Galimont, dermatoloog.

Reactie plaatsen