Fabels over zon en huidkanker

Over de zon, zonnebrandcrème en huidkanker gaan veel verhalen rond, ook op sociale media. Een deel ervan klopt niet. Op deze pagina lees je wat er van de bekendste verhalen klopt.

Over herkennen

Het doet geen pijn, dus het is niets

De meeste huidkankers doen geen pijn, juist als ze nog klein en goed te behandelen zijn. Pijn zegt dus niets.

Het wondje gaat steeds weer dicht

Een wondje dat geneest en terugkomt op dezelfde plek is een bekend teken van een basaalcelcarcinoom. Juist dat steeds terugkomen is het signaal.

Die moedervlek heb ik al jaren

Ook een oude moedervlek kan veranderen. Verandering is het belangrijkste signaal. De meeste melanomen ontstaan bovendien in een stukje huid zonder moedervlek.

Dat schilferige plekje is eczeem

Eczeem reageert op een eczeemcrème. Actinische keratose en de ziekte van Bowen gaan daar niet van weg. Is een rode, schilferige plek na drie weken niet weg, laat hem dan bekijken.

Met een donkere huid krijg je geen huidkanker

Het komt minder vaak voor. Bij een donkere huid zit het vooral op de voetzolen, handpalmen en onder de nagels. Daar wordt het vaak laat ontdekt.

Over de zon

Bij bewolking verbrand je niet

Een groot deel van de UV-straling gaat door de wolken heen. Vanaf zonkracht 3 bescherm je je huid, ook op een grijze dag.

Mijn huid went aan de zon

Een bruine, wat dikkere huid beschermt ongeveer zoals factor 5. De schade aan de cellen gaat gewoon door. Bruin worden is een teken dat de huid zich moet verdedigen.

Achter glas kun je niet verbranden

UV-B wordt grotendeels tegengehouden, UV-A gaat door glas heen. Je verbrandt minder snel, maar de schade loopt door. Wie veel autorijdt, krijgt aan de raamkant meer zonschade.

Ik ga al jaren niet meer in de zon

Oude zonschade verdwijnt niet. Stoppen helpt voor de toekomst. De schade van vroeger blijft, en daarom blijf je je huid nakijken.

Over zonnebrandcrème

Met factor 50 ben je de hele dag beschermd

Smeer elke twee uur opnieuw, en na zwemmen, zweten of afdrogen. Ook bij een waterproof product.

Factor 50 is twee keer zo goed als factor 25

Factor 25 houdt ongeveer 96% UV-B tegen, factor 50 ongeveer 98%. Dik genoeg smeren en op tijd herhalen maakt meer verschil dan een hoger getal.

Zonnebrandcrème is giftig

Er is geen onderzoek dat schade laat zien bij normaal gebruik. De kans op huidkanker zonder bescherming is vele malen groter. Wie liever geen chemische filters wil, kan een minerale crème met zinkoxide of titaandioxide kiezen. Wat er klopt van de verhalen over kanker, hormonen, nanodeeltjes en natuurlijke zonnebrandcrème, lees je op de pagina Fabels over zonnebrandcrème.

Wie smeert, krijgt een tekort aan vitamine D

Een korte tijd buiten is genoeg voor vitamine D. Bovendien smeren de meeste mensen zo dun dat de aanmaak in de praktijk gewoon doorgaat. Wie heel trouw smeert met factor 50, kan iets minder vitamine D aanmaken. Meer lees je op de pagina Zonnebrandcrème en vitamine D.

Over de zonnebank

Voorbruinen op de zonnebank beschermt

De zonnebank is kankerverwekkend. Wie voor zijn vijfendertigste onder de zonnebank gaat, heeft ongeveer 59% meer kans op een melanoom. De zonnebank maakt je huid niet klaar voor de zomer en geeft geen vitamine D van betekenis.

Betrouwbare informatie

Twijfel je over iets wat je leest, kijk dan bij thuisarts.nl, de dermatologen op nvdv.nl, het KWF of het RIVM. Websites die producten verkopen of die niet naar deze bronnen verwijzen, zijn minder betrouwbaar. Lees ook de pagina Zonbescherming en zonnebrandcrème.

Folders om te downloaden

In deze folders lees je meer over de verhalen en hoe je je huid beschermt.

Alle folders over huidkanker vind je op de pagina Folders en materiaal over huidkanker.

Verder lezen

Voor zorgprofessionals

Werk je als pedicure, schoonheidsspecialist, huidtherapeut of kapper? Bij Huidopleiding volg je geaccrediteerde scholing over het signaleren van huidkanker, gegeven door dr. Annemie Galimont-Collen.

E-books over huidkanker

Dr. Annemie Galimont-Collen schreef over dit onderwerp twee e-books.

Bronnen
e-book Huidkanker ontcijferd (Huidopleiding, 2026). Gratis e-book Huidkanker, vroegsignalering en verwijzen in de praktijk (Huidopleiding, 2026). NHG-Standaard Verdachte huidafwijkingen. NVDV-richtlijnen Basaalcelcarcinoom (2024), Plaveiselcelcarcinoom (2024), Melanoom (2024) en Actinische keratose (2021). IKNL, Huidkanker in Nederland: trends en inzichten (2025). RIVM, Zonkracht en UV. KWF Kankerbestrijding, brochure Zonverstandig. NVDV, Standpunt Zonnebank. Boniol M e.a., Cutaneous melanoma attributable to sunbed use (BMJ, 2012). e-book Zonnebrandcrème ontcijferd (Huidopleiding, 2026). Gratis e-book Zonnebrandcrème (Huidopleiding, 2026).
Laatst inhoudelijk gecontroleerd: november 2026, door dr. Annemie Galimont-Collen, dermatoloog.