Jeuk en plekjes die op scabiës lijken

Jeuk met rode bultjes heeft veel oorzaken. Scabiës is er een van. Op deze pagina lees je wat op scabiës wijst en wat er nog meer op lijkt. De diagnose stelt de huisarts.

Vier kaartjes: scabiës, eczeem, insectenbeten en luizen, met de belangrijkste kenmerken van elk.

Wat op scabiës wijst

  • jeuk die 's nachts in bed het ergst is
  • jeuk bij meer mensen in huis of bij je partner
  • gangetjes tussen de vingers of tenen, aan de polsen of de voeten
  • bultjes op de geslachtsdelen, de billen of rond de navel
  • een eczeem dat ondanks behandeling niet overgaat

Eén signaal zegt weinig. Hoe meer signalen samen, hoe meer het op scabiës wijst.

Eczeem

Eczeem geeft droge, jeukende plekken, vaak in de elleboogplooien en knieholtes. Het bestaat vaak al langer of kwam vroeger ook voor. Bij eczeem zie je geen gangetjes. Scabiës kan eczeem wel laten opvlammen. Dan heb je ze allebei. Meer over eczeem lees je in de kennisbank Constitutioneel eczeem.

Insectenbeten en bedwantsen

Beten van muggen, vlooien of bedwantsen geven jeukende bulten, vaak in groepjes op huid die bloot was. Bedwantsen bijten vooral 's nachts. Je ziet geen gangetjes. Huisgenoten hebben er niet altijd last van.

Luizen

Hoofdluis geeft jeuk op het hoofd, vooral achter de oren en in de nek. Schaamluis geeft jeuk in het schaamhaar. Je ziet de luizen of hun eitjes in het haar. Lees meer op de pagina Hoofdluis en schaamluis.

Andere oorzaken

Psoriasis, contacteczeem en netelroos kunnen ook jeuken. Jeuk zonder plekjes op de huid kan een andere oorzaak hebben, zoals een medicijn of een ziekte. Ga daarmee naar de huisarts.

Smeer niet op de gok

Smeer niet op de gok een middel tegen scabiës. Smeer ook niet zelf lang een hormooncrème als je niet weet wat je hebt. Bij scabiës kan een hormooncrème het beeld veranderen, waardoor het later moeilijker te herkennen is.

Wanneer neem je contact op met je huisarts?

Ben je onder behandeling bij een dermatoloog, neem dan contact op met de polikliniek dermatologie.

Neem contact op bij:

  • heftige jeuk, vooral 's nachts in bed, of jeuk bij meer mensen in huis
  • zwangerschap, borstvoeding of een baby jonger dan twee maanden met jeuk
  • dikke korsten en schilfers, vooral bij iemand met een verminderde afweer
  • nieuwe plekjes of gangetjes na de laatste behandeling
  • jeuk die twee weken na de laatste behandeling weer erger wordt
  • jeuk die vier weken na de laatste behandeling nog niet over is

Folders om te downloaden

In deze folders lees je hoe je scabiës onderscheidt van andere oorzaken van jeuk.

Alle folders over scabiës vind je op de pagina Folders en materiaal over scabiës.

Gratis e-book Scabiës

Wil je meer weten? Dr. Annemie Galimont-Collen schreef het gratis e-book Scabiës. Je leest erin hoe de mijt leeft, hoe je scabiës herkent, waarom de behandeling soms misgaat en welke misverstanden er rondgaan. Het e-book is geschreven voor mensen die in de huid-, haar- en nagelverzorging werken. Iedereen mag het gratis downloaden.

Alle e-books van Huidopleiding, gratis en betaald, staan bij elkaar in de Boekenwijzer.

Voor zorgprofessionals

Werk je als pedicure, schoonheidsspecialist, huidtherapeut, kapper of in de zorg? Jij ziet de huid vaak van dichtbij en bent soms de eerste die scabiës opmerkt.

Bronnen
LCI-richtlijn Scabiës (RIVM, 2024, laatst herzien in september 2026), met de bijlage Behandeling en hygiënevoorschriften. NHG-Behandelrichtlijn Scabiës (versie 1.1, januari 2025). Thuisarts, pagina's over schurft (2026). Farmacotherapeutisch Kompas, indicatietekst Scabiës (2025). Gratis e-book Scabiës (Huidopleiding, 2026).
Laatst inhoudelijk gecontroleerd: november 2026, door dr. Annemie Galimont-Collen, dermatoloog.
Reactie plaatsen