Ontsteking van eikel en voorhuid (balanitis)

Een ontsteking van de eikel heet balanitis. Doet de voorhuid ook mee, dan heet het balanoposthitis. De eikel is rood, soms gezwollen, en jeukt, prikt of doet pijn. Er kan een wit laagje of vocht onder de voorhuid zitten. Het komt vooral voor bij mannen die niet besneden zijn, en bij jongens.

Mogelijke oorzaken

• Irritatie: door zeep, douchegel en te vaak wassen, of juist doordat urine en smegma onder de voorhuid blijven zitten.
• Schimmel (Candida): vaak na seks met een partner met een schimmelinfectie, of bij diabetes. Lees meer op de pagina Schimmelinfectie.
• Bacteriën: soms met een onaangename geur of pus.
• Een soa: zoals herpes, chlamydia, trichomonas of syfilis. Lees meer op de pagina Wratten, herpes en andere soa's.
• Een huidziekte: zoals eczeem, psoriasis, lichen sclerosus, lichen planus of de ontsteking van Zoon. Die laatste geeft een glanzend, scherp begrensde rode plek op de eikel, vooral bij oudere mannen die niet besneden zijn.

Wat je zelf doet

1. Was de eikel en de voorhuid één keer per dag met lauw water. Schuif de voorhuid daarbij terug, als dat soepel gaat.
2. Gebruik geen zeep, douchegel of geparfumeerde producten.
3. Spoel na het plassen eventueel na met water en droog goed af.
4. Een dun laagje vette zalf, zoals vaseline, beschermt de huid.
5. Schuif de voorhuid daarna altijd weer terug over de eikel.

De behandeling

Meestal is de ontsteking met goede verzorging binnen een paar dagen tot weken beter. Bij een schimmel kan een crème tegen schimmel helpen. Bij pus, wondjes of een nieuwe partner laat de huisarts onderzoeken of het om een soa gaat. Komt de ontsteking steeds terug, dan kijkt de huisarts of er diabetes meespeelt.

Blijft de ontsteking, dan verwijst de huisarts je naar de dermatoloog of de uroloog. Die neemt soms een klein stukje huid weg voor onderzoek, om een huidziekte of een voorstadium van huidkanker uit te sluiten. Bij een ontsteking die steeds terugkomt of een voorhuid die steeds strakker wordt, kan een besnijdenis helpen.

Bij jongens

Bij jongens zit de voorhuid vaak tot in de puberteit vast aan de eikel. Trek de voorhuid nooit met kracht terug. Een rode, wat pijnlijke voorhuid bij een jongen gaat met wassen met lauw water meestal vanzelf over. Gaat het niet over, of heeft je zoon koorts of kan hij niet plassen, ga dan naar de huisarts.

Spoed

Zit de voorhuid vast achter de eikel en zwelt de eikel op? Dat heet een parafimose. Of kun je niet plassen? Bel dan dezelfde dag je huisarts, of buiten kantoortijd de huisartsenpost.